मुंबई : कोकणच्या मातीतील समृद्ध लोकसंस्कृती, अस्सल संगमेश्वरी बोलीचा गोडवा आणि ग्रामीण जगण्यातील विविध कंगोरे मांडणाऱ्या ‘कोकणचा साज, संगमेश्वरी बाज’ या लोकनाट्याच्या दादर येथील श्री शिवाजी मंदिर नाट्यगृहात दिनांक १ नोव्हेंबर रोजी सादर होणाऱ्या प्रयोगाला प्रेक्षकांचा उदंड प्रतिसाद लाभला असून सर्व तिकिटांची आगाऊ विक्री होऊन हा प्रयोग हाऊसफुल्ल झाल्याची माहिती मुख्य आयोजक दीपक कारकर यांनी दिली आहे. राजापूर ते खेड परिसरामध्ये दैनंदिन बोली म्हणून वापरल्या जाणाऱ्या संगमेश्वरी भाषेला व्यापक प्रतिष्ठा व लोकमान्यता मिळवून देण्यासाठी समर्थ कृपा प्रॉडक्शनच्या माध्यमातून साकारलेल्या या कलाकृतीने गेल्या पाच-सहा वर्षांच्या प्रवासात तब्बल ६३० हून अधिक यशस्वी प्रयोगांचा पल्ला गाठला आहे.
मुलुंड येथे संपन्न झालेल्या ९८व्या मराठी नाट्य संमेलनातही विशेष कौतुक मिळवलेल्या या लोकनाट्याची संकल्पना श्री पाणबुडी देवी कलामंच (मुंबई) यांची असून शालिनी फाउंडेशन (मुंबई) प्रस्तुत या प्रयोगाचे यशस्वी संयोजन सामाजिक कार्यकर्ते, निवेदक, पत्रकार तसेच शक्ती-तुरा व नमनच्या चळवळीतील सक्रिय व्यक्तिमत्त्व दीपक कारकर यांनी केले आहे. प्रयोगामध्ये जाकडी, नमन आणि भजन यांसारख्या पारंपरिक लोककलांचा सुंदर मेळ साधत, तात्या गावकर या मध्यवर्ती व्यक्तिरेखेच्या साहाय्याने गावातील संस्कृतीचा अभ्यास करण्यास आलेल्या मुंबईकराच्या माध्यमातून ग्रामीण जीवनाचे वास्तव अत्यंत खुसखुशीत विनोदी प्रसंगांतून उलगडून दाखवण्यात आले आहे.
केवळ निव्वळ मनोरंजनावर भर न देता रोजगारासाठी कोकणातील तरुणांचे महानगरांकडे वेगाने होणारे स्थलांतर, लोप पावत चाललेला प्राचीन सांस्कृतिक वारसा आणि स्थानिक शेतजमिनी विकण्याच्या वाढत्या घातक प्रवृत्तीवर यात सडेतोड सामाजिक भाष्य करण्यात आले असून, आपल्याच जमिनींवर भविष्यात स्थानिकांवर मजुरीची वेळ येऊ नये म्हणून वेळीच जागे होण्याचा परखड विचार या नाट्यातून मांडला गेला आहे. दादरच्या ऐतिहासिक रंगमंचावर रसिकांनी नोंदवलेली ही विक्रमी उपस्थिती मुंबईतील कोकणी जनतेचे आपल्या मातीशी, लोककलांशी आणि परंपरेशी असलेले घट्ट नाते अधोरेखित करणारी ठरली आहे.
