सावंतवाडी/चौकुळ : पश्चिम घाटात पावसाळा ओसरत असतानाच हिवाळी पाहुण्यांच्या आगमनाला दिमाखात सुरुवात झाली असून, सिंधुदुर्ग जिल्ह्यातील चौकुळ परिसरात अतिशय देखण्या ‘युरोपियन रोलर’ या पक्ष्याची नोंद झाली आहे. दरवर्षी सप्टेंबर महिन्यापासून भारतात स्थलांतरित पक्ष्यांची चाहूल लागते; मात्र यंदा हंगामाच्या अगदी सुरुवातीलाच या आकर्षक पाहुण्याचे दर्शन घडल्याने पक्षीनिरीक्षकांमध्ये प्रचंड उत्सुकता निर्माण झाली आहे. पक्षीनिरीक्षक व निसर्ग अभ्यासक प्रवीण सातोसकर यांनी चौकुळच्या परिसरात या पक्ष्याचे प्रत्यक्ष निरीक्षण करून त्याच्या उपस्थितीची नोंद घेतली आहे.
युरोपियन रोलर हा मूळचा भारतातील निवासी पक्षी नसून, युरोप, पश्चिम आशिया आणि उत्तर आफ्रिकेतील काही भागांत त्याचा मुख्य प्रजनन अधिवास आढळतो. हिवाळ्याच्या काळात दक्षिणेकडील प्रदेशांकडे प्रवास करताना हा पक्षी भारतात तात्पुरता मुक्काम करतो. निळसर-हिरवट छटा असलेले शरीर, तांबूस-तपकिरी रंगाची पाठ आणि आकाशात उडताना प्रकर्षाने उठून दिसणारे चमकदार निळे पंख हे या पक्ष्याचे मुख्य वैशिष्ट्य आहे. मोठे कीटक, टोळ आणि भुंगे हे त्याचे आवडते खाद्य असून, चौकुळ भागात यापूर्वीही त्याची नोंद झाली असली तरी यंदाचे त्याचे वेळेआधी झालेले आगमन अत्यंत लक्षवेधी ठरले आहे.
जैवविविधतेने संपन्न असलेला आंबोली-चौकुळचा परिसर आपल्या घनदाट जंगलांमुळे आणि समृद्ध गवताळ अधिवासामुळे स्थानिक तसेच स्थलांतरित पक्ष्यांचे प्रमुख आकर्षण केंद्र राहिला आहे. युरोपियन रोलरच्या आगमनाने यंदाच्या पक्षी स्थलांतर हंगामाची नांदी झाली असून, आगामी काही आठवडे पक्षीअभ्यासकांसाठी पर्वणी ठरणार आहेत. येत्या काळात या भागात रॉबिन, फ्लायकॅचर, वॉर्बलर आणि वॅगटेल यांसारख्या विविध प्रजाती दाखल होण्याची शक्यता वर्तवली जात असून, आता पश्चिम घाटातील या निसर्गरम्य पट्ट्यात आणखी कोणते पाहुणे डेरेदाखल होतात याकडे निसर्गप्रेमींचे लक्ष लागले आहे.
